Жалпы ережелер
Қазақстан Республикасында педагог қызметкерлерін аттестациялау Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңына және ҚР Білім министрлігі бекіткен педагогтарды аттестациялау ережелеріне сәйкес жүргізіледі.
Аттестацияның мақсаты — педагогтардың кәсіби құзыреттілігін бағалау арқылы білім сапасын қамтамасыз ету және олардың кәсіби дамуын ынталандыру.
Аттестация — лауазымға сәйкес келуді растау үшін міндетті рәсім, сондай-ақ біліктілік категориясын жоғарылату үшін өз еркімен өтініш берген жағдайда өткізілетін рәсім.
⸻
Педагогтардың біліктілік категориялары
Қазақстан Республикасы білім беру жүйесінде келесі біліктілік деңгейлері белгіленген:
• Педагог
• Педагог-модератор
• Педагог-эксперт
• Педагог-зерттеуші
• Педагог-шебер
Әрбір келесі категория:
• жоғары кәсіби құзыреттілік деңгейін,
• оқушылардың расталған нәтижелерін,
• белсенді әдістемелік қызметті,
• инновациялық және зерттеу жобаларына қатысуды талап етеді.
Категорияны жоғарылату тікелей лауазымдық жалақы мен ынталандыру төлемдерінің мөлшеріне әсер етеді.
⸻
Аттестацияның мақсаттары мен міндеттері
Аттестация төмендегілерге бағытталған:
• оқытудың сапасын арттыруға,
• кәсіби құзыреттерді дамытуға,
• озық педагогикалық тәжірибені таратуға,
• заманауи білім беру технологияларын енгізуге,
• үздіксіз кәсіби өсу мәдениетін қалыптастыруға.
⸻
Аттестацияның негізгі кезеңдері
Аттестация рәсімі бірнеше кезеңнен тұрады:
1. Өтініш беру
Педагог белгіленген ақпараттық жүйе арқылы немесе қағаз құжат түрінде белгіленген мерзімде өтініш береді.
2. Портфолио құру
Портфолиоға енгізіледі:
• кәсіби білімі туралы мәліметтер,
• біліктілікті арттыру курстары,
• әдістемелік материалдар,
• оқушылардың нәтижелері,
• жарияланымдар мен выступления,
• байқаулар мен жобаларға қатысу.
3. Кәсіби қызметті бағалау
Комиссия талдайды:
• сабақтардың сапасын,
• білім беру бағдарламаларының БҒС талаптарына сәйкестігін,
• қолданылатын әдістемелердің тиімділігін,
• оқушылардың жетістіктер деңгейін.
4. Біліктілік тестілеуі
Кейбір категориялар үшін пәндік білімдерді, педагогикалық құзыреттерді және нормативтік-құқықтық сауаттылықты бағалайтын тестілеу өткізіледі.
5. Аттестациялық комиссияның шешімі
Материалдарды қараудың нәтижелері бойынша мына шешім қабылданады:
• категорияны беру,
• категорияны растамақ,
• беруден бас тарту (негіздерін көрсетумен).
⸻
Бағалау критерийлері
Материалдарды қараған кезде назар аударылады:
• оқушылардың оқу жетістіктерінің тұрақтылығы мен динамикасы,
• білім сапасын сыртқы бағалау нәтижелері,
• олимпиадалар мен байқауларға қатысу,
• заманауи білім беру технологияларын қолдану,
• авторлық бағдарламалар мен әдістемелік материалдардың болуы,
• тәлімгерлік және жас мамандармен жұмыс.
⸻
Педагогтың құқықтары
Педагогқа берілген құқықтар:
• негіздері болған жағдайда категорияны мерзімінен бұрын жоғарылату туралы өтініш беру,
• аттестациялық комиссияның шешіміне шағымдану,
• құжаттарды дайындауда консультациялық қолдау алу.
⸻
Аттестацияның жиілігі
Біліктілік категориясын растау белгіленген мерзімде қолданыстағы ережелерге сәйкес өткізіледі.
Категорияны жоғарылату белгіленген талаптарды орындаған жағдайда және жеткілікті кәсіби тәжірибе болған жағдайда ғана мүмкін.
⸻
Педагогқа практикалық ұсыныстар
Аттестацияны сәтті өтеу үшін ұсынылады:
• портфолионы жүйелі түрде жаңартып отыру,
• оқушылардың нәтижелерін тіркеу,
• әдістемелік бірлестіктерге қатысу,
• жұмыстарды жариялау,
• біліктілікті белгіленген мерзімнен кем емес жиілікпен көтеру,
• сәйкес категорияның критерийлерін алдын ала зерделеу.